Gürcistan Rusya savaşının ateşkes kararı alınmasından sonra stratejistlerin kafa yorup cevağlaması gereken bir çok hadise meydana geldi. Zaman gazetesi yazarlarından Hüseyin Gülerce`nin kısa kısa değindiği bu soru işaretlerine biraz kafa yoralım .

………….

Son beş günde Gürcistan’da olup bitenler, pek çok soruya da cevap aranmasını gerekli kıldı. Güney Osetya’ya giren Gürcü birlikleri, hangi hesap hatasının faturasını ödediler? Siyasî geleceğini riske atan Saakaşvili, acaba hangi dersleri almıştır?

Bir işin sonunda böylesine bir mağlubiyet varsa, ortada hesap hatasından öte şeyler olmalı. Sovyetlerin dağılması Soğuk Savaş’ı bitirmiş, iki kutuplu dünya ABD’nin eline kalmıştı. Dağılan imparatorlukların vârisleri istisnasız travma yaşamışlardır. Yeni durumu kabullenmede hep zorlanmışlardır. İlk fırsatta güç toplayıp yeniden söz kesen, mühür basan konumlarını kazanmayı hedeflemişlerdir. Rusya, Putin’in liderliğinde bu hedefe doğru yürüyor. Moskova, süper güç olmanın rüzgârını bir defa daha yakaladığı inancında. Şimdilik, Kosova’nın bağımsızlığını kazanması sırasında eli kolu bağlı olmanın sıkıntısından kurtulmuş görünüyor.

Şimdilik diyorum. Çünkü ben hâlâ Gürcistan’ın bu kadar büyük hesap hatası yapmasına takılıyorum. Tamam, Gürcistan Devlet Başkanı Saakaşvili, büyük güçlere bel bağlamanın nasıl bir faturası olduğunu gördü ama ABD’nin bu işteki hesabı nedir? ABD, Rusya’nın askerî güç gösterisine, “ben de varım” meydan okumasına, neden göz yumdu? Neden bu kadar sessiz kaldı?

İki sebebi olabilir. Birincisi, perde gerisinde ABD ile Rusya anlaşmış olabilirler. Çünkü büyük güçler, piyon olarak gördükleri küçükleri, tarih boyunca harcamaktan çekinmemişlerdir. Rusya’nın Kafkaslar’da yeniden hâkimiyet kurmasına karşılık, ABD muhtemel bir İran operasyonu için Rusya’dan vize almış olabilir mi? İran’a karşı, Kafkaslar… İkincisi, ABD, tek süper güç kalmanın daha büyük sıkıntılar doğurduğunu görmüş olabilir. Yeniden ikili sisteme dönerek, boy hedefi olmaktan sıyrılmayı benimseyebilir. Özellikle Irak’ın işgali, dünya kamuoyunda, Bush yönetiminin “demokrasi, insan hakları, özgürlükler” alanında, nasıl çifte standartlı ve güvenilmez olduğunu apaçık ortaya serdi. Dünyadaki Amerikan itibarı bugün dibe vurmuş durumda. ABD Başkanı Bush, Rusya’nın askerî müdahalesi üzerine, “bu eylemler 21. yüzyılda kabul edilemez” deyince, herkes; “söyleyene bak, Saddam bahanesiyle Irak petrollerinin üzerine oturmuş ve dünyaya ne anlatıyor” demekten kendini alamadı. Bir de önümüzde başkanlık seçimi var. Cumhuriyetçiler, iktidarı Demokratlara devretmemek için ellerinden geleni yapacaklardır. Kendi politikalarının haklılığı için “Rusya yeniden sahneye çıkıyor, askerî gücümüzü artırmalıyız” gerekçesine sarılabilirler. Yani Gürcistan’da asıl oltaya kim geldi, henüz belli değil. Pekiyi, Gürcistan’da olanların Türkiye’ye anlattığı nedir? Benim aklıma ilk gelen, “ya AK Parti kapatılsaydı…” düşüncesi oldu. Siyasî ve ekonomik istikrarsızlığa itilmiş bir Türkiye, bugün kendisini ne kadar çaresiz hissederdi.

Balkanlar’da olanlar, Kafkaslar’da olanlar, Ortadoğu’da olanlar bizi ne kadar yakından ilgilendiriyor. Biz İran ile de, Rusya ile de, Gürcistan ile de, teker teker saymayayım, bütün bölge ülkeleri ile iyi ilişkileri olan, bu ilişkileri daha da geliştiren bir ülkeyiz. Dünyanın en stratejik bölgelerinden birinde anahtar konumunda olduğumuz aşikâr. Türkiye, ancak güçlü bir devlet olursa bunca gaile ile baş edebilir. Hatta bölge aktörü değil, uluslararası bir güç olmak zorundayız. Ama anlamsız ve sun’i tartışmalar, kısır çekişmeler dış politikada uygulayacağımız büyük devlet politikalarını engelliyor, zaafa uğratıyor. Şu kan davası gibi süren iktidar-muhalefet çekişmeleri, şu laiklik tartışmaları, şu devletin içine giren Ergenekon çeteleri artık aklımızı başımıza getirmelidir. Gürcistan gailesinin Avrupa Birliği üyeliğimiz için de verdiği anlamlı bir mesaj var. Ve bu mesaj, AB yöneticilerinedir. Türkiye’siz bir AB’nin, uluslararası siyasette, çok değil çeyrek asır sonra esamesi bile okunmayacaktır. Avrupa Birliği, ancak Türkiye’nin üyeliği ile bir güç olabilir…

Hüsewyin Gülerce / Zaman